برنامه «محفل ستاره‌ها» در فصل سوم خود سراغ معرفی ۱۰ شخصیت علمی، ادبی و تاریخی ایران رفت؛ از فردوسی و ابن‌سینا تا ستارخان و رئیس‌علی دلواری. این برنامه با استفاده از روایت نمایشی تلاش کرد کودکان و نوجوانان را با چهره‌هایی آشنا کند که هر یک بخشی از میراث فرهنگی و تاریخی ایران را شکل داده‌اند.
مهدی‌زاده‌حسین، کارگردان «محفل ستاره‌ها»، در گفت‌وگو با ایرنا درباره انگیزه این برنامه از پرداختن به مفاخر ایران گفت: «یکی از موضوعات مهم در برنامه‌سازی برای کودکان و نوجوانان، ایجاد ارتباط میان نسل جدید و تاریخ و فرهنگ کشور است. رهبر شهید انقلاب، حضرت آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای، بر ضرورت شکل‌گیری هویت ملی در دانش‌آموزان و شناخت افتخارات ملی تأکید داشتند. ما هم در محفل ستاره‌ها تلاش کردیم با استفاده از ظرفیت نمایش و قصه‌گویی، بخشی از این میراث را به زبانی نزدیک به دنیای کودکان روایت کنیم.»
او افزود: «شناخت مفاخر نباید به حفظ نام‌ها و اطلاعات تاریخی محدود شود. وقتی کودک با داستان زندگی یک دانشمند، شاعر یا قهرمان تاریخی همراه می‌شود، فرصت پیدا می‌کند درباره او سؤال بپرسد و برای شناخت بیشترش کنجکاو شود. به نظرم برنامه‌های فرهنگی و هنری می‌توانند در ایجاد چنین ارتباطی نقش داشته باشند؛ به‌ویژه اگر موضوعات را متناسب با زبان و تجربه نسل جدید روایت کنند.»
چرا مفاخر ایران در قالب نمایش روایت شدند؟
کارگردان «محفل ستاره‌ها» درباره انتخاب شخصیت‌های فصل سوم این برنامه اظهار کرد: «در این فصل سراغ ۱۰ شخصیت رفتیم که هر کدام از زاویه‌ای بخشی از تاریخ و فرهنگ ایران را نمایندگی می‌کنند؛ از دانشمندان و شاعران تا چهره‌هایی که در رویدادهای تاریخی نقش داشته‌اند. برای ما مهم بود که این تنوع حفظ شود و مخاطب با ابعاد مختلفی از میراث کشورش آشنا شود.»
مهدی‌زاده‌حسین با اشاره به شیوه روایت این شخصیت‌ها گفت: «در برنامه کودک و نوجوان نمی‌توان تنها به ارائه اطلاعات بسنده کرد. باید راهی پیدا کرد که مخاطب با داستان همراه شود و بتواند موضوع را درک کند. به همین دلیل، تلاش کردیم از پرسش‌ها و موقعیت‌هایی استفاده کنیم که برای کودکان آشنا باشد و از همان نقطه، آن‌ها را به شناخت شخصیت‌های تاریخی و فرهنگی برساند.»
او با اشاره به روایت حکیم ابوالقاسم فردوسی توضیح داد: «در این بخش، شاهنامه بهانه‌ای برای آشنایی با شخصیت‌هایی مانند کاوه، رستم، آرش و گردآفرید می‌شود. می‌خواستیم کودکان علاوه بر آشنایی با نام فردوسی، با دنیای داستانی شاهنامه نیز ارتباط برقرار کنند و بدانند ادبیات فارسی چه ظرفیت‌هایی برای روایت قهرمانان و ارزش‌های فرهنگی دارد.»
این کارگردان درباره پرداختن به حکیم ابوعلی سینا نیز گفت: «در روایت ابن‌سینا، از پرسش‌های کودکان درباره بیماری و درمان استفاده کردیم تا موضوع علم از حالت یک بحث دور از ذهن خارج شود. پرداختن به کتاب قانون و جایگاه علمی او فرصتی بود تا نشان دهیم دانش چگونه می‌تواند با زندگی انسان و تلاش برای کاهش رنج‌های او ارتباط داشته باشد.»
مهدی‌زاده‌حسین درباره روایت حافظ شیرازی افزود: «در بخش مربوط به حافظ، به این موضوع پرداختیم که ارتباط با این شاعر نباید فقط به فال گرفتن محدود شود. آشنایی با شعر و اندیشه او اهمیت دارد و می‌تواند مخاطب را به خواندن و فهمیدن غزل‌هایش ترغیب کند.»
او با اشاره به معرفی شیخ بهایی و خواجه نصیرالدین طوسی نیز گفت: «هدف از معرفی چهره‌های علمی و ادبی این بود که مخاطب با بخش‌های مختلف میراث ایران آشنا شود. این شخصیت‌ها می‌توانند نقطه شروعی برای پرسشگری و مطالعه بیشتر باشند و علاقه کودک را به شناخت تاریخ علم و فرهنگ کشور افزایش دهند.»
از ستارخان تا سربداران؛ روایت شخصیت‌های اثرگذار تاریخ
کارگردان «محفل ستاره‌ها» با بیان این‌که انتخاب شخصیت‌ها به مفاخر علمی و ادبی محدود نبوده است، اظهار کرد: «در کنار دانشمندان و شاعران، شخصیت‌هایی را هم معرفی کردیم که در تحولات تاریخی ایران نقش داشته‌اند. این انتخاب کمک می‌کند مخاطب دریابد که تاریخ کشور از جنبه‌های مختلفی تشکیل شده و شناخت آن به آشنایی با چهره‌ها و تجربه‌های گوناگون نیاز دارد.»
او درباره روایت ستارخان گفت: «در این بخش، پرسش یک دختر درباره این‌که ستارخان چه کسی بود و چرا تسلیم نشد، زمینه ورود به داستان را فراهم می‌کند. روایت مقاومت مردم تبریز و همراهی باقرخان نیز در همین چارچوب مطرح می‌شود. این شیوه کمک می‌کند مخاطب از طریق یک پرسش ساده وارد موضوعی تاریخی شود.»
مهدی‌زاده‌حسین درباره پرداختن به شیخ حسن جوری و جنبش سربداران نیز بیان کرد: «در این روایت، موضوع بیداری مردم و شکل‌گیری یک حرکت جمعی مورد توجه قرار می‌گیرد. یکی از مفاهیمی که در این داستان مطرح می‌شود، اهمیت مسئولیت‌پذیری و این باور است که گیری رویدادهای بزرگ‌تر مؤثر باشد.»
او با اشاره به حضور رئیس‌علی دلواری و میرزا کوچک‌خان جنگلی در میان شخصیت‌های معرفی‌شده گفت: «پرداختن به این چهره‌ها فرصتی است تا کودکان درباره دوره‌های مختلف تاریخ ایران کنجکاو شوند و برای شناخت بیشتر آن‌ها انگیزه پیدا کنند. هدف ما این بود که شخصیت‌های تاریخی از قالب نام‌هایی دور از ذهن بیرون بیایند و به موضوعی برای آشنایی و پرسشگری تبدیل شوند.»
کارگردان «محفل ستاره‌ها» همچنین با اشاره به سعدی شیرازی افزود: «حضور سعدی در کنار شخصیت‌های علمی و تاریخی نشان می‌دهد که میراث فرهنگی ایران فقط به رویدادهای سیاسی و مبارزات محدود نیست. ادبیات و اندیشه نیز بخش مهمی از این میراث را تشکیل می‌دهند و آشنایی با آن‌ها می‌تواند به درک بهتر فرهنگ ایرانی کمک کند.»
مهدی‌زاده‌حسین در پایان با اشاره به اهمیت تداوم چنین روایت‌هایی برای مخاطبان کودک و نوجوان گفت: «اگر می‌خواهیم نسل جدید با مفاخر و افتخارات کشور آشنا شود، باید این موضوع را به شکلی روایت کنیم که برای او معنا داشته باشد. امیدواریم آشنایی با این شخصیت‌ها در محفل ستاره‌ها، شروعی برای پرسش، مطالعه و شناخت بیشتر تاریخ و فرهنگ ایران باشد.»اقدام افراد می‌تواند در شکل‌گیری رویدادهای بزرگ‌تر مؤثر باشد.»
او با اشاره به حضور رئیس‌علی دلواری و میرزا کوچک‌خان جنگلی در میان شخصیت‌های معرفی‌شده گفت: «پرداختن به این چهره‌ها فرصتی است تا کودکان درباره دوره‌های مختلف تاریخ ایران کنجکاو شوند و برای شناخت بیشتر آن‌ها انگیزه پیدا کنند. هدف ما این بود که شخصیت‌های تاریخی از قالب نام‌هایی دور از ذهن بیرون بیایند و به موضوعی برای آشنایی و پرسشگری تبدیل شوند.»
کارگردان «محفل ستاره‌ها» همچنین با اشاره به سعدی شیرازی افزود: «حضور سعدی در کنار شخصیت‌های علمی و تاریخی نشان می‌دهد که میراث فرهنگی ایران فقط به رویدادهای سیاسی و مبارزات محدود نیست. ادبیات و اندیشه نیز بخش مهمی از این میراث را تشکیل می‌دهند و آشنایی با آن‌ها می‌تواند به درک بهتر فرهنگ ایرانی کمک کند.»
مهدی‌زاده‌حسین در پایان با اشاره به اهمیت تداوم چنین روایت‌هایی برای مخاطبان کودک و نوجوان گفت: «اگر می‌خواهیم نسل جدید با مفاخر و افتخارات کشور آشنا شود، باید این موضوع را به شکلی روایت کنیم که برای او معنا داشته باشد. امیدواریم آشنایی با این شخصیت‌ها در محفل ستاره‌ها، شروعی برای پرسش، مطالعه و شناخت بیشتر تاریخ و فرهنگ ایران باشد.»
